Cała Japonia w jednym miejscu!
Najświeższe wiadomości, artykuły i ciekawostki

ISSN 2450-3193

Kulinaria NIEBIAŃSKA PANIERKA – TEMPURA

Krewetki w tempurze; źródło: Osaka Sushi

17.10.2016 | 18:12
Autor: Laura Guździoł

Japonia, poza sushi, słynie również z innego typu potraw, a mianowicie z tempury, czyli najczęściej warzyw i owoców morza w specjalnej, cienkiej panierce.

Tempura (天麩羅 lub 天ぷら), o czym wiele osób mogło nigdy nie słyszeć, mimo że stanowi ważny element japońskiej kuchni, nie jest pomysłem Japończyków. Jej pojawienie się w Japonii sięga XVI wieku. Wtedy to Portugalczycy, a właściwie portugalscy misjonarze, którzy w tamtych czasach odkrywali Kraj Kwitnącej Wiśni i próbowali szerzyć tam chrześcijaństwo, zapoznali tubylców z nowym sposobem przygotowywania potraw w gorącu oleju. Japończycy nieco dopracowali poznany przepis tak, aby jeszcze bardziej odpowiadał ich gustom. Nazwa „tempura” ma kilka nieco różniących się potencjalnych genez. Możliwe, że pochodzi ona od portugalskiego słowa „temperar”, które oznacza  „przyprawiać” lub „tempero” – „przyprawa”. Inną etymologią jest „tempora”, czyli łacińskie słowo związane z pewnym okresem czasu, w którym katoliccy księża jedli warzywa czy ryby zamiast mięsa. Jeśli chodzi o japoński zapis nazwy tego dania, zawiera on znak oznaczający niebo 天, czytany jako „ten”, gluten 麩 (czyt. „fu”, w złożeniu „pu”) oraz cienki jedwab 羅 (czyt. „ra”). Dwa ostatnie znaki często zastępowane są hiraganą ぷら (czyt. „pura”).

Pochodząca z Portugalii tempura jest sposobem na podanie produktów, najczęściej warzyw i owoców morza, w cieście, smażonych w głębokim tłuszczu. Tradycyjnie stosuje się olej sezamowy. Metoda ta przyjęła się w Japonii bardzo dobrze i dania je wykorzystujące są jednymi z najbardziej rozpoznawalnych dla tego kraju. Często tempura kojarzona jest ze smażonymi krewetkami, ale w rzeczywistości stosuje się ją dla wielu innych produktów. Tym, co wyróżnia ją spośród innych panierek, jest to, iż musi być bardzo cienka, niemal przeźroczysta, a zarazem chrupiąca. Wyrabia się ją z ciasta składającego się z jajek i mąki (najczęściej ryżowej) z dodatkiem zimnej wody. Nie powinno być ono gęste, a raczej lejące, aby łatwiej uzyskać cienką warstwę. Co ważne, przed włożeniem składników otoczonych tempurą do oleju, musi on zostać podgrzany do wysokiej temperatury. Nie powinno się również smażyć zbyt długo, gdyż kolor ciasta ma być lekko złocisty, a nie brązowy. 

Warzywa w tempurze; źródło: just hungry

Tempura to dobra alternatywa dla osób, które lubią dania z panierką, ale lekkie i nieociekające tłuszczem. To niezwykłe ciasto właściwie stanowi barierę dla oleju, w którym smażony jest dany produkt, a że jest w dodatku cienkie, to nie absorbuje go zbyt wiele. Potrawy z tempury cechują się często delikatnym wnętrzem i chrupiącą otoczką. Aby zachowały swoje właściwości, warto zjadać je tak szybko po usmażeniu, jak to możliwe. 

A z czym to się właściwie je? Produkty w tempurze można zjadać jako przystawkę (częściej stanowią ją warzywa), ale również jako główne danie (zwykle jest to mięso idące w parze z ryżem czy makaronem). Czasem podaje się tempurę bez dodatków, ale najczęściej po usmażeniu macza się składniki w sosie, np. tentsuyu, będącym mieszanką bulionu dashi i sosu sojowego, czasami także ze startym czosnkiem czy rzodkwią japońską (daikon). Produkty w tempurze można też polewać samym sosem sojowym lub posypywać solą. Przed smażeniem raczej rzadko się je przyprawia. W Japonii dużą wagę przywiązuje się do świeżości produktów, dlatego typ tempury podawany w danym czasie bardzo często zależy od tego, co akurat jest dostępne, zgodnie z porą roku. Generalnie w tempurze można podać bardzo szeroki wachlarz składników, począwszy od mocno związanych z Japonią owoców morza (m.in. ośmiornic, krewetek, ryb) czy japońskich grzybów typu shiitake, a kończąc na dyni, słodkich ziemniakach i bakłażanie. Różne mięsa oczywiście też można usmażyć w ten sposób. Nieco bardziej zaskakującym wykorzystaniem tempury może być smażenie w niej lodów. 

Lody w tempurze; źródło: yelp

Jak już wspomniano, tempura może stanowić danie główne w towarzystwie różnych dodatków. Jednym z takich przykładów jest tendon (天丼), czyli inaczej tempura donburi (天ぷら丼ぶり). Potrawa ta składa się z tempury ułożonej na ryżu znajdującym się w misce. Przygotowanie jej jest bardzo proste. Wystarczy ugotować ryż i włożyć go do miseczki, następnie skropić sosem tentsuyu i wybrane składniki w cieście tempura umieścić na górze. Przykładowymi produktami mogą być krewetki i pokrojone warzywa. 

Przykładowy tendon; źródło: spontaneus tomato

Tempurę wykorzystuje się także w przypadku sushi. Można w niej obtoczyć np. krewetkę czy warzywa i zastosować je jako nadzienie rolki sushi. Innym sposobem może być panierowanie całej rolki, tak aby była ona chrupiąca na wierzchu. Tempura czasem towarzyszy też zupom, jak np. bulionowi z makaronem udon.

Z ciasta na tempurę można przygotować również chrupiące płatki tenkasu do posypania różnych potraw czy też obtoczenia rolki sushi. Przygotowuje się je w taki sposób, że do bardzo gorącego tłuszczu wlewa się krople ciasta, np. stosując do tego widelec, i smaży, dopóki nie uzyskają złocistego koloru. 

Tenkasu; źródło: Japanese food and sake dictionary

Jak nietrudno zauważyć, tempura nadaje się do bardzo różnych produktów (mięsa, warzyw, owoców, owoców morza czy nawet deserów) i podaje się ją na wiele sposobów. Ciasto można przygotować samodzielnie, ale również kupić gotowe i tylko dodać do niego odpowiednią ilość wody podaną na opakowaniu. Ułatwia to zapewne przygotowanie, ponieważ w przypadku tempury proporcje mają ogromne znaczenie. 

ŹRÓDŁA

sushiandsake.net
wiseGEEK
preen
CataVino
The Japan! Japan! Blog
Japan Guide
Just One Cookbook
Marisa Baggett

SYLWETKA AUTORA

TAGI:

kuchnia   przepis kulinarny  

NASZE ARTYKUŁY

Brzmienie made in Japan

NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY

Komu macha maneki-neko?

Kitsune - japońskie lisy

KONKURS

Konkurs

PATRONUJEMY

PARTNERZY

Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy