Cała Japonia w jednym miejscu!
Najświeższe wiadomości, artykuły i ciekawostki

ISSN 2450-3193

Kulinaria TAMAGO – JAJKO W JAPONII

Tamgoyaki; źródło: Wikimedia Commons

20.09.2017 | 15:14
Autor: Laura Guździoł

Jajka stanowią popularny element kuchni japońskiej. Przygotowuje się je na wiele sposobów, a czasem nawet podaje na surowo.

Czy to na słodko, czy wytrawnie, w Japonii jajka zjada się bardzo często. Jak podaje „The Japan Times”, według Międzynarodowej Komisji ds. Jaj Japonia znajduje się w pierwszej trójce krajów o największej rocznej konsumpcji jajek przypadającej na przeciętnego mieszkańca.

Historia kurzych jaj, a właściwie kur domowych w Japonii sięga około 2500 lat wstecz, kiedy to przywieziono je z Chin poprzez Koreę. Wtedy jednak jajka nie stanowiły od razu pożywienia, natomiast wykorzystywano je głównie w medycynie lub jako ofiarę dla bóstw. Później pojawił się zakaz spożywania jaj związany z buddyjskimi prawami. W okresie Edo (1603-1868) przywrócono ich konsumpcję, jednak przez dłuższy czas stanowiły towar luksusowy, na który nie każdy mógł sobie pozwolić. Dopiero po II wojnie światowej spożycie jajek diametralnie wzrosło między innymi w związku z nawoływaniem ówczesnego rządu i mediów do zwiększenia konsumpcji tego bogatego w białko produktu.

Z powodu powszechnego spożywania surowych lub niedogotowanych jajek w Japonii częstą praktyką jest podawanie daty przydatności na opakowaniu, która wskazuje na to, do kiedy jajko można zjeść w nieprzetworzonej postaci. Takie daty są stosunkowo odległe, jednak latem zdecydowanie krótsze (do około 16 dni) niż zimą (aż do 57 dni).

Jak już wspomniano, po wojnie jajka stały się bardzo istotnym elementem kuchni japońskiej. Jedną z najprostszych potraw je zawierających, a zarazem wykorzystujących nieugotowane jaja, jest tamagokake gohan – często jadana na śniadanie miska gorącego ryżu z surowym jajkiem przyprawiona jedynie sosem sojowym. Innymi przypadkami zastosowania surowego jajka są: zupa rāmen, udon czy różnego typu donburi (w tym najpopularniejszy oyakodon). Wszystkie wspomniane dania podaje się na gorąco, więc jajko zwykle ulega częściowemu ściągnięciu w wyniku zanurzenia w zupie czy wymieszania z parującym ryżem.

Poza surowymi jajkami japońska kuchnia może poszczycić się także różnymi formami poddawania ich obróbce termicznej. W dodatku stanowią one zarówno główny składnik potrawy, jak i bywają tylko jej częścią.

Tamagoyaki

Krótko mówiąc, jest to rolowany omlet. Japoński wyraz nadają mu: sos sojowy, mirin, olej sezamowy, a czasem też cukier. Smażenie omletu polega na tym, że najpierw na patelnię wylewa się pierwszą warstwę rozbitych jajek i gdy ulegną częściowemu ścięciu, zawija się je na patelni w rulonik i zalewa kolejną warstwą, która ma się z nim połączyć. I tak kilka razy się powtarza te czynności, aż powstanie omlet odpowiedniej grubości. Takie przygotowywanie tamagoyaki jest zdecydowanie łatwiejsze, jeśli posiada się specjalną prostokątną patelnię, która nie pozwala, aby surowe jajka wypływały na boki. Dzięki temu omlet ma równy kształt. Tamagoyaki to częsty element śniadania pakowanego w pudełko – bentō.

Przykładowe patelnie do tamagoyaki; źródło: Wikimedia Commons

Dashimaki tamago

Jest bardzo podobne do tamagoyaki z tą różnicą, że do tego rolowanego omletu dodaje się dashi (rybny bulion). Dzięki temu jest bardziej miękki i wilgotny. Często ten typ omletu, jeszcze ciepły, zawija się w matę do przygotowywania sushi, aby nadać mu nieco inny kształt.

Datemaki

To ponownie rolowany omlet, lecz na słodko (z cukrem i czasem miodem). Tym co go jednak najbardziej wyróżnia, jest dodatek ciasta rybnego zwanego hanpen. Takie połączenie może wydawać się nieco dziwne, jednak jest to bardzo popularne danie w Japonii, zwłaszcza w czasie Nowego Roku. Zalicza się ono do osechi ryōri, czyli noworocznych potraw, o których można więcej dowiedzieć się w artkule „Osechi ryōri, czyli japoński Nowy Rok od kuchni”. 

Datemaki; źródło: Wikimedia Commons 

Kinshi tamago

Również omlet, ale podany nieco inaczej, bo bez zawijania i tworzenia wielu warstw. W tym przypadku smaży się bardzo cienki omlet, a potem kroi go w cieniutkie paseczki. Zazwyczaj stanowi dodatek do innych potraw np. ryżu czy pewnych odmian sushi.

Omuraisu

Jest to danie, które łączy w sobie dwa podstawowe elementy: smażony ryż po japońsku i omlet kojarzący się z zachodnią kuchnią. Ryż najczęściej poddaje się smażeniu z dodatkiem keczupu wraz z kurczakiem i warzywami, np. z kukurydzą czy cebulą. Następnie przygotowuje się cienki omlet. Na jednej jego części układa się wcześniej przygotowany farsz, a drugą połową się go pokrywa. Po zdjęciu dania na talerz można jeszcze nieco uformować omuraisu tak, aby ukryć cały farsz pod omletem. Na sam koniec polewa się całość keczupem, często w formie jakiegoś wzoru np. znaku kanji.

Omuraisu; źródło: Wikimedia Commons

Chawanmushi

To wytrawny krem jajeczny, gęsty, ale miękki. Powstaje poprzez ubijanie jajek z bulionem dashi i następnie gotowanie na parze w małych miseczkach lub czarkach do herbaty. Dodatki do takiego dania, a właściwie przystawki, zazwyczaj stanowią grzyby shiitake, ciastka rybne kamaboko czy też orzechy miłorzębu. Oczywiście inne składniki też są mile widziane, jak chociażby owoce morza czy sezonowe warzywa, a nawet mięso.

Chawanmushi; źródło: Wikimedia Commons

Poza wymienionymi potrawami, których najważniejszym składnikiem są właśnie jajka, w japońskiej kuchni wykorzystuje się je także w wielu innych daniach, między innymi jako komponent ciasta, np. w plackach okonomiyaki, w kuleczkach z ośmiornicą takoyaki czy w naleśnikach crêpe.

Warto też na koniec wspomnieć o dość nietypowym sposobie gotowania jajek w Japonii, a mianowicie w gorących źródłach, głównie w dolinie Ōwakudani. Tak powstają jajka z czarną skorupką (kurotamago). Jeszcze jedną interesującą metodą jest gotowanie w sosie sojowym, dzięki czemu białko jaja nabiera brązowego koloru. Tak przygotowane jajko często podaje się jako element zupy rāmen

ŹRÓDŁA

The Japan Times
Just One Cookbook
Just One Cookbook 2
Japanese Cooking 101
Just One Cookbook 3
Japan Info

SYLWETKA AUTORA

TAGI:

kuchnia  

NASZE ARTYKUŁY

NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY

Komu macha maneki-neko?

Kitsune - japońskie lisy

PATRONUJEMY

PARTNERZY

Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy