Cała Japonia w jednym miejscu!
Najświeższe wiadomości, artykuły i ciekawostki

ISSN 2450-3193

Kultura WYSTAWA „NA FALI HOKUSAIA” W MUZEUM HISTORII KATOWIC

Grafika promująca wydarzenie; źródło: Materiały organizatora

Katowice, Muzeum Historii Katowic, ul. ks. J. Szafranka 9

Data wydarzenia: 18.12.2019 - 17.05.2020
Opracowanie: Krystian Karolak

Muzeum Historii Katowic we współpracy z Art–Expo SIA zaprasza na wystawę poświęconą pracom Katsushiki Hokusaia.

Prace można oglądać od 18 grudnia 2019 do 17 maja 2020 roku. Zwiedzający wystawę, oprócz prac Hokusaia, mogą także zobaczyć surimono jego uczniów wywodzących się ze szkół: Hokusai, Tikagawa (Utemaro), Kitao (Shigemasa) i Utagawa. Japońskie surimono z prywatnej kolekcji wydrukowane zostały z oryginalnych form drewnianych pochodzących z okresu Edo, z przełomu XVIII i XIX wieku, przy użyciu technik i technologii zabronionych przez siogunat Tokugawów w trakcie reform we wczesnych latach czterdziestych XX wieku. W niektórych przypadkach oryginalne wydruki z epoki Edo już nie istnieją, co powoduje, że przedruk z okresu Meiji (1868–1912) jest jedyną formą zapisu tych tematów.

Katsushika Hokusai urodził się 31 października 1760 w Edo, dzisiejszym Tokio. Zasłynął jako artysta malarz ukiyo-e i grafik okresu Edo (XVII–XIX w.). Od jego imienia – Hokusai – wzięła nazwę jedna z japońskich szkół malarskich. Największy rozgłos przyniósł artyście cykl barwnych drzeworytów Trzydzieści sześć widoków góry Fuji. Wśród nich znalazła się Wielka fala w Kanagawie, szczególnie ukochana przez Europejczyków – obecnie pojawia się w postaci zdobień m.in. na porcelanie, a także T-shirtach, kalendarzach, fototapetach i innych przedmiotach codziennego użytku.

Katsushiki Hokusai dorastał w tętniącym życiem i prężnie rozwijającym się kulturalnie mieście. Drzeworytnictwem zajął się w wieku piętnastu lat, a pierwsza sygnowana przez twórcę tego typu praca powstała, gdy miał dziewiętnaście lat. W późniejszym okresie zajmował się ilustrowaniem książek i malowaniem portretów aktorów teatru kabuki. Rozkwit twórczości Hokusaia przypada na lata 1830–1840, a więc na ostatni, schyłkowy okres rozwoju malarstwa drzeworytniczego. Oprócz tradycyjnych szkół malarskich, takich jak Kanō i Tosa, w okresie Edo popularne było malarstwo drzeworytnicze ukiyo-e – obrazy przepływającego świata – które zdominowało malarstwo japońskie w wieku XVIII, by dopiero w połowie następnego stulecia ustąpić nowym prądom. Hokusai tworzył ponadto egoyomi – drzeworyty tematycznie nawiązujące do kalendarza, oraz surimono (dosłownie: drukowana rzecz), rodzaj drzeworytu wykonywanego na zamówienie, w niewielkiej liczbie kopii, przeważnie z droższych materiałów. Surimono zamawiały głównie koła poezji, były to na przykład zwycięskie w konkursach literackich wiersze ozdabiane przez znanych malarzy czy rzeźbiarzy. Ze względu na małą publiczność i prywatne fundusze oraz nakłady ograniczone zwykle do pięćdziesięciu – stu pięćdziesięciu egzemplarzy, artyści i drukarze tworzyli surimono z dużym wyrafinowaniem i starannością.

Wyjątkowa precyzja i niecodzienna technika wykonania wielokrotnie dają złudzenie trójwymiarowości. Każdy najdrobniejszy element posiada swoją symbolikę, głębsze przesłanie. Paul Varley w książce zatytułowanej „Kultura japońska” pisał: „Hokusai – z właściwą sobie niespożytą energią i zapałem – po prostu wykorzystywał różne techniki malarskie, tworząc własny, unikatowy styl. Pejzaże Hokusaia cechują doskonała kompozycja i wyczucie proporcji oraz empatyczny, ludzki stosunek do malowanych postaci, często przedstawicieli niższych warstw społeczeństwa”.

Hokusai wierzył w oświecenie, czyli stan, kiedy wszystko się przebudzi i pozna prawdziwą istotę natury, w symbiotyczną relację jednostki i otoczenia. Pisał: Jako sześciolatek nabrałem manii rysowania przedmiotów, a odkąd skończyłem lat pięćdziesiąt, często publikuję swoje rysunki. Wśród tego, co stworzyłem przez siedemdziesiąt lat, nie ma nic godnego uwagi. W wieku siedemdziesięciu trzech lat pojąłem istotę budowy zwierząt, ptaków, owadów i ryb, a także życia ziół i roślin, dlatego też kiedy skończę lat osiemdziesiąt sześć, pójdę dalej. W wieku lat dziewięćdziesięciu jeszcze bardziej zgłębię ich ukryty sens, a kiedy będę miał lat sto, być może osiągnę wymiar boskości i cudowności. Kiedy skończę lat sto dziesięć, najdrobniejsza kropka czy linia będą żyły własnym życiem. Jeśli mogę wyrazić jakieś życzenie, to prosiłbym tych, którzy doczekają mojego wieku, aby sprawdzili, czy to, o czym mówię, okaże się prawdą. Pisane w siedemdziesiątym piątym roku życia przeze mnie, niegdyś zwanego Hokusaiem, dziś – starcem opętanym malarstwem (K. Hokusai „Sto widoków góry Fuji”).

Hokusai jest do dziś artystą cenionym zarówno w Japonii, jak i w zachodnim świecie. Chciał być nieśmiertelny i w pewnym stopniu udało mu się ten cel osiągnąć – z pewnością zainspirował wielu artystów, z impresjonistami na czele: Claude’em Monetem, Paulem Cezanne’em czy Paulem Gauguinem. Uważa się go także za prekursora japońskiego komiksu manga. Zmarł 10 maja 1849 roku, pochowano go w świątyni Seikyōji w rodzinnym mieście Edo.

ŹRÓDŁA

Strona wydarzenia na Facebooku

POLECANE WYDARZENIA

Wystawy

Counting Memories – Chiharu Shiota

Katowice, Muzeum Śląskie w Katowicach, ul. T. Dobrowolskiego 1

Asana Fujikawa & David Hockney. Postacie płynącego świata

Wrocław, OP ENHEIM, Plac Solny 4

Wystawa „Na Fali Hokusaia” w Muzeum Historii Katowic

Katowice, Muzeum Historii Katowic, ul. ks. J. Szafranka 9

Prezentacja

Kimono Fashion Show – 3. edycja

Kraków, Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej „Manggha”, ul. Marii Konopnickiej 26

PATRONUJEMY

PARTNERZY

Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy
Partnerzy